پیکربندی پیشرفته Routing و قوانین عبور در v2rayNG؛ ترافیک هوشمند و سرعت بیشتر

وقتی صحبت از پیکربندی پیشرفته Routing در v2rayNG می‌شود، در واقع داریم درباره‌ی هوشمندتر کردن مسیر عبور ترافیک شبکه صحبت می‌کنیم؛ یعنی این‌که هر بسته‌ی داده بداند باید از کدام راه برود. به‌جای این‌که همه‌ی ترافیک شما، از باز کردن یک سایت بانکی ایرانی گرفته تا تماشای ویدیوی خارجی، یک‌جا و کورکورانه از تونل عبور کند، با تعریف چند قانون ساده می‌توانید سایت‌های داخلی را به‌صورت مستقیم و بدون واسطه باز کنید و فقط ترافیکی را که واقعاً نیاز دارد از آی پی ثابت خارجی بفرستید. نتیجه؟ سرعت بالاتر، تأخیر کمتر، مصرف منطقی‌تر پهنای باند و یک اتصال به‌مراتب پایدارتر. در این راهنما قدم‌به‌قدم یاد می‌گیرید چطور این قوانین عبور را در v2rayNG تنظیم کنید.

Routing در v2rayNG دقیقاً چیست و چرا مهم است؟

هسته‌ی v2ray یک موتور مسیریابی داخلی دارد که تصمیم می‌گیرد هر درخواست شبکه به کجا و از چه راهی هدایت شود. این بخش به‌شکل پیش‌فرض همه چیز را به سمت سرور خارجی می‌فرستد، اما در عمل بسیاری از ترافیک شما اصلاً نیازی به این کار ندارد. سایت‌های ایرانی، درگاه‌های پرداخت، سامانه‌های دولتی و سرویس‌های داخلی نه‌تنها سود خاصی از عبور از سرور خارجی نمی‌برند، بلکه با این کار کندتر هم می‌شوند و گاهی به دلیل تشخیص آی پی خارجی اصلاً باز نمی‌شوند.

قوانین عبور (Routing Rules) به شما اجازه می‌دهند بر اساس دامنه، محدوده‌ی آی پی یا اپلیکیشن تصمیم بگیرید که ترافیک از کدام مسیر برود. سه خروجی اصلی در v2rayNG وجود دارد: عبور از پروکسی (proxy)، عبور مستقیم (direct) و مسدودسازی کامل (block). هنر پیکربندی پیشرفته در این است که هر دسته از ترافیک را به درست‌ترین خروجی متصل کنید.

چرا تفکیک ترافیک داخلی و خارجی ارزش دارد؟

تفکیک هوشمند مسیرها فقط یک تنظیم فنی نیست؛ تجربه‌ی روزمره‌ی شما را تغییر می‌دهد. مهم‌ترین مزایای آن عبارت‌اند از:

• سرعت بالاتر در سایت‌های داخلی: وقتی یک سایت ایرانی مستقیم باز شود، داده به‌جای رفت‌وبرگشت به سرور خارجی، مستقیم از مسیر داخلی می‌رود و تأخیر به‌شدت کم می‌شود.
• کاهش بار روی آی پی ثابت: پهنای باند آی پی خارجی فقط صرف ترافیکی می‌شود که واقعاً به آن نیاز دارد، نه دانلود به‌روزرسانی‌ها یا باز کردن سایت‌های داخلی.
• دسترسی صحیح به درگاه‌های پرداخت: بسیاری از درگاه‌های بانکی با آی پی خارجی تراکنش را رد می‌کنند؛ عبور مستقیم این مشکل را حل می‌کند.
• پایداری بیشتر اتصال: هر چه ترافیک کمتری از تونل عبور کند، احتمال قطعی و افت کیفیت هم کمتر می‌شود.

اگر به دنبال یک اتصال پایدار و بدون قطعی هستید، استفاده از یک پلن‌های آی پی ثابت اختصاصی در کنار همین قوانین عبور بهترین ترکیب ممکن را به شما می‌دهد.

حالت‌های آماده‌ی مسیریابی در v2rayNG

پیش از آن‌که سراغ قوانین دستی برویم، خوب است بدانید v2rayNG چند حالت آماده دارد که در منوی تنظیمات با عنوان Routing Mode یا «حالت مسیریابی» دیده می‌شوند. این حالت‌ها نقطه‌ی شروع خوبی هستند:

• Global (همه از پروکسی): تمام ترافیک از سرور عبور می‌کند؛ ساده اما کندترین حالت برای سایت‌های داخلی.
• Bypass LAN: ترافیک شبکه‌ی محلی مستقیم می‌رود و بقیه از پروکسی.
• Bypass Mainland / Bypass Iran: ترافیک مقصد داخلی مستقیم و بقیه از پروکسی عبور می‌کند. این همان حالتی است که اغلب کاربران ایرانی به آن نیاز دارند.
• Bypass LAN & Mainland: ترکیب دو حالت قبلی برای پوشش کامل‌تر.

انتخاب حالت Bypass برای ترافیک داخلی، بخش بزرگی از کار را به‌صورت خودکار انجام می‌دهد، اما برای کنترل دقیق‌تر باید قوانین سفارشی بنویسید که در بخش بعد توضیح می‌دهیم.

تعریف قوانین سفارشی عبور؛ قدم به قدم

برای کنترل کامل، وارد بخش Settings ← Routing Settings در v2rayNG شوید. در این‌جا می‌توانید برای هر دسته از ترافیک، خروجی دلخواه را تعیین کنید. منطق کار ساده است: قوانین از بالا به پایین بررسی می‌شوند و اولین قانونی که با درخواست مطابقت داشته باشد اجرا می‌شود.

برای عبور مستقیم سایت‌های ایرانی، در بخش Domain مربوط به خروجی direct، این مقادیر را اضافه کنید:

• geosite:category-ir یا geosite:iran برای پوشش گسترده‌ی دامنه‌های ایرانی.
• geoip:ir در بخش IP خروجی direct، تا تمام آی پی‌های ایران مستقیم شناسایی شوند.
• domain:ir برای اطمینان از مستقیم بودن همه‌ی دامنه‌های با پسوند .ir.

سپس برای ترافیک خارجی، خروجی پیش‌فرض را روی proxy بگذارید تا هر چیزی که در دسته‌ی داخلی نبود، از آی پی ثابت شما عبور کند. اگر سایت یا اپلیکیشن خاصی را می‌خواهید مستقیم نگه دارید، فقط دامنه‌اش را با قالب domain:example.com به فهرست direct اضافه کنید.

توجه داشته باشید که نگه‌داری فایل‌های geosite.dat و geoip.dat به‌روز اهمیت زیادی دارد؛ این فایل‌ها فهرست دامنه‌ها و آی پی‌ها را تأمین می‌کنند و نسخه‌های قدیمی ممکن است سایت‌های جدید را اشتباه دسته‌بندی کنند.

مسیریابی بر اساس اپلیکیشن (Per-App Proxy)

گاهی نمی‌خواهید بر اساس دامنه تصمیم بگیرید، بلکه می‌خواهید یک اپلیکیشن کامل از تونل خارج یا داخل بماند. v2rayNG برای این کار قابلیت Per-app proxy دارد. در تنظیمات، گزینه‌ی Enable per-app proxy را فعال کنید و سپس فهرست اپلیکیشن‌ها را ببینید.

دو حالت دارید: یا فقط اپلیکیشن‌های انتخاب‌شده از پروکسی عبور کنند (حالت Bypass معکوس)، یا اپلیکیشن‌های انتخاب‌شده مستقیم بمانند و بقیه از پروکسی بروند. برای مثال می‌توانید اپلیکیشن‌های بانکی و پیام‌رسان‌های داخلی را مستقیم نگه دارید و مرورگر و سرویس‌های خارجی را از آی پی ثابت عبور دهید. این قابلیت به‌خصوص روی گوشی که هم‌زمان چند اپ فعال دارد، تفاوت محسوسی در مصرف داده و سرعت ایجاد می‌کند.

اشکال‌زدایی و بهینه‌سازی قوانین عبور

پس از تنظیم قوانین، بهتر است نتیجه را آزمایش کنید. ساده‌ترین راه باز کردن یک سایت ایرانی و یک سایت خارجی به‌صورت پشت‌سرهم و مقایسه‌ی سرعت بارگذاری است. اگر سایت داخلی باز نشد یا کند بود، احتمالاً قانون direct درست اعمال نشده است.

• ترتیب قوانین را بررسی کنید: قانون‌های خاص‌تر باید بالاتر از قانون‌های عمومی قرار بگیرند.
• تداخل block را کنترل کنید: گاهی یک دامنه اشتباهاً در فهرست block می‌افتد و باز نمی‌شود.
• کش DNS را پاک کنید: پس از تغییر قوانین، اتصال را یک بار قطع و وصل کنید تا تنظیمات جدید کامل اعمال شوند.
• از سرور باکیفیت استفاده کنید: حتی بهترین قوانین هم روی یک آی پی ناپایدار جواب نمی‌دهند. برای مرور کامل مراحل اتصال، صفحه‌ی آموزش اتصال راهنمای خوبی است.

با کمی آزمون‌وخطا و تنظیم دقیق، به ترکیبی می‌رسید که هم سایت‌های داخلی سریع باز شوند و هم ترافیک خارجی شما با ثبات کامل از آی پی ثابت عبور کند.

پرسش‌های متداول

تفاوت حالت Bypass Iran با قوانین سفارشی چیست؟

حالت Bypass Iran یک پیش‌تنظیم آماده است که ترافیک داخلی را به‌صورت خودکار مستقیم می‌کند و برای اغلب کاربران کافی است. قوانین سفارشی زمانی به کار می‌آیند که بخواهید دامنه‌ها یا اپلیکیشن‌های مشخصی را به‌صورت دستی استثنا کنید یا کنترل دقیق‌تری روی مسیر هر بخش از ترافیک داشته باشید.

آیا تنظیم Routing روی سرعت اینترنت تأثیر می‌گذارد؟

بله، تأثیر مثبت دارد. وقتی سایت‌های داخلی مستقیم باز می‌شوند، داده مسیر کوتاه‌تری طی می‌کند و تأخیر کاهش می‌یابد. هم‌زمان پهنای باند آی پی ثابت فقط صرف ترافیک خارجی می‌شود که این موضوع پایداری و سرعت کلی اتصال را بهتر می‌کند.

چرا بعضی سایت‌های ایرانی با آی پی خارجی باز نمی‌شوند؟

برخی سرویس‌های داخلی، به‌ویژه درگاه‌های پرداخت و سامانه‌های دولتی، دسترسی از آی پی خارج از ایران را مسدود می‌کنند. با تعریف قانون عبور مستقیم برای این سایت‌ها، ترافیک آن‌ها از تونل خارج نمی‌شود و مشکل دسترسی برطرف می‌گردد.

geosite و geoip دقیقاً چه کاری انجام می‌دهند؟

این دو فایل پایگاه‌داده‌ی دامنه‌ها و محدوده‌های آی پی هستند. geosite دامنه‌ها را بر اساس دسته‌بندی (مثل ایرانی یا تبلیغاتی) و geoip آدرس‌های آی پی را بر اساس کشور گروه‌بندی می‌کند. v2rayNG با کمک آن‌ها تشخیص می‌دهد هر درخواست به کدام مقصد می‌رود و باید از کدام مسیر عبور کند.

اگر قوانین را اشتباه تنظیم کنم، اتصال خراب می‌شود؟

خیر، خطر دائمی وجود ندارد. در بدترین حالت یک سایت اشتباه دسته‌بندی می‌شود که با اصلاح قانون یا بازگرداندن به حالت Global قابل رفع است. توصیه می‌شود تغییرات را مرحله‌به‌مرحله اعمال کنید و بعد از هر تغییر، اتصال را یک‌بار قطع و وصل کرده و نتیجه را آزمایش کنید.